نحوه محاسبه حق الوکاله در دعاوی مختلف

 سید شهاب الدین شه کرمپور وکیل پایه یک دادگستری

 به جهت قدیمی و غیر واقعی بودن آیین نامه و تعرفه حق الوکاله وکلای دادگستری ، برای عموم مردم  میزان دستمزد قانونی و متعارف وکلای دادگستری در دعاوی مختلف در هاله ای از ابهام قرار گرفته است و همین موضوع موجب گردیده تعداد قلیلی از همکاران و  وکلای دادگستری از جهل ونا آگاهی مردم سوء استفاده نموده و مبادرت به دریافت حق الوکاله های آنچنانی برای پرونده های معمولی با حجم کار ناچیز نمایند. کثرت مراجعات و سوالات در مورد میزان حق الوکاله وکیل در پرونده های مختلف ، بنده را بر آن داشت که به طور مختصر و با زبانی ساده و قابل درک برای همگان ،  به میزان حق الوکاله وکلای دادگستری در دعاوی مختلف  اشاره نمایم .

نحوه تعیین حق الوکاله وکیل

طبق قانون به طور کلی وکیل و موکل می توانند توافق نمایند که حق الوکاله بر مبنای توافق و قرارداد میان آن ها تعیین گردد و یا اینکه برای تعیین میزان حق الوکاله به آیین نامه ای که توسط رییس قوه قضاییه صادر شده مراجعه گردد ، لذا در تمام دعاوی اعم از مالی یا غیر مالی  و یا کیفری و حقوقی اگر وکیل با موکل قرارداد مالی تنظیم کند مبلغ مندرج در آن قرارداد نافذ و معتبر است خواه رقمی که نسبت به آن توافق شده بسیار فراتر و چندین برابر تعرفه قانونی باشد و یا حتی بسیار کمتر و فقط چند درصد مبلغ مصرح در آیین نامه باشد  لذا هموطنان محترم باید توجه داشته باشند که هنگام امضاء وکالتنامه یا قرارداد ، تمام صفحات را به دقت مطالعه کنند و مبلغ حق الوکاله را با  ذکر جزییات و زمان پرداخت در قرارداد ذکر نمایند و  حتما یک نسخه از وکالتنامه و اوراقی را که امضاء می کنند از وکیل دریافت نمایند .

نحوه تعیین حق الوکاله بر مبنای آیین نامه و تعرفه حق الوکاله وکلای دادگستری

اگر طرفین مقرر نمایند میزان حق الوکاله طبق قانون یا آیین نامه مربوطه تعیین شود و یا اصلا میان طرفین در خصوص مقدارحق الوکاله توافقی به عمل نیاید ، طبق قانون مبالغ مندرج در آیین نامه تعرفه حق الوکاله وکلای دادگستری معیار تعیین حق الوکاله می باشد .

در ادامه به حق الوکاله دعاوی مختلف طبق این آیین نامه اشاره می نماییم .

میزان حق الوکاله در دعاوی مالی

طبق آیین نامه میزان حق الوکاله دعاوی مالی نظیر مطالبه وجه چک یا سفته ، مطالبه خسارت الزام به انجام تعهد ه شرح زیر می باشد

حق الوکاله دعاوی مالی تا سقف ده میلیون تومان

 اگر میزان ارزش خواسته و یا مالی که مطالبه گردیده تا مبلغ ده میلیون تومان باشد حق الوکاله 6 درصد بهای خواسته است به طور مثال اگر موضوع دعوی مطالبه وجه یک فقره چک به مبلغ ده میلیون تومان  باشد حق الوکاله آن ششصد هزار تومان ( شش درصد ) می باشد که از این مبلغ شصت درصد مربوط به دفاع در مرحله بدوی و چهل درصد برای دفاع در مرحله تجدید نظر می باشد .

حق الوکاله دعاوی مالی تا سقف صد میلیون تومان

اگر میزان ارزش خواسته  یا مالی که در دعوی مطالبه می گردد بیشتر از ده میلیون تومان تا یکصد میلیون تومان باشد ، حق الوکاله برای ده میلیون تومان اول شش درصد و برای مازاد ده میلیون تومان چهار درصد محاسبه می گردد به طور مثال اگر موضوع دعوی مطالبه وجه یک فقره سفته به مبلغ صد میلیون تومان  باشد حق الوکاله  اینگونه محاسبه می گردد .

حق الوکاله تا مبلغ ده میلیون تومان شش درصد است ( ششصد هزار تومان ) و حق الوکاله نود میلیون تومان دیگر چهار درصد است ( سه میلیون و ششصد هزار تومان ) لذا حق الوکاله یک فقره سفته یکصد میلیون تومانی چهار میلیون و دویست هزار تومان می باشد که  شصت درصد آن مربوط به وکالت در مرحله بدوی و چهل درصد دیگر مربوط به وکالت در مرحله تجدید نظر است .

حق الوکاله دعاوی مالی تا سقف پانصد میلیون تومان

اگر میزان ارزش خواسته  یا مالی که در دعوی مطالبه می گردد بیشتر از یکصد میلیون تومان تا پانصد میلیون تومان باشد ، حق الوکاله برای ده میلیون تومان اول شش درصد و برای مازاد ده میلیون تومان تا یکصد میلیون تومان چهار درصد و برای مازاد یکصد میلیون تومان تا پانصد میلیون تومان سه درصد می باشد به طور مثال اگر موضوع دعوی الزام به تنظیم سند رسمی برای یک ملک پانصد میلیون تومانی باشد حق الوکاله اینگونه تقویم می گردد .

حق الوکاله تا مبلغ ده میلیون تومان شش درصد است ( ششصد هزار تومان ) و حق الوکاله ده میلیون تومان تا صد میلیون تومان چهار درصد است ( سه میلیون و ششصد هزار تومان ) و حق الوکاله صد میلیون تومان تا پانصد میلیون تومان سه درصد ( دوازده میلیون تومان ) است لذا جمع حق الوکاله برای خواسته پانصد میلیون تومانی شانزده میلیون و دویست هزار تومان می باشد که  شصت درصد آن مربوط به وکالت در مرحله بدوی و چهل درصد دیگر مربوط به وکالت در مرحله تجدید نظر است .

 حق الوکاله دعاوی مالی بیشتر از  پانصد میلیون تومان

 اگر میزان ارزش خواسته  یا مالی که در دعوی مطالبه می گردد بیشتر از پانصد میلیون تومان  باشد ، حق الوکاله برای ده میلیون تومان اول شش درصد و برای مازاد ده میلیون تومان تا یکصد میلیون تومان چهار درصد و برای مازاد یکصد میلیون تومان تا پانصد میلیون تومان سه درصد و برای مازاد پانصد میلیون تومان دو درصد می باشد به طور مثال اگر موضوع دعوی مطالبه  وجه به مبلغ ششصد میلیون تومان بابت طلب از بدهکار باشد حق الوکاله اینگونه محاسبه می گردد .

حق الوکاله تا مبلغ ده میلیون تومان شش درصد است ( ششصد هزار تومان ) و حق الوکاله ده میلیون تومان تا صد میلیون تومان چهار درصد است ( سه میلیون و ششصد هزار تومان ) و حق الوکاله صد میلیون تومان تا پانصد میلیون تومان سه درصد ( دوازده میلیون تومان ) و حق الوکاله پانصد میلیون تومان تا ششصد میلیون تومان دو درصد ( دو میلیون تومان ) است  لذا جمع حق الوکاله برای خواسته ششصد میلیون تومانی هیجده میلیون و دویست هزار تومان می باشد که  شصت درصد آن مربوط به وکالت در مرحله بدوی و چهل درصد دیگر مربوط به وکالت در مرحله تجدید نظر است .

حد اکثر حق الوکاله طبق آیین نامه

مطابق آیین نامه مورد بحث  بابت افزایش خواسته بیش از  هفتصد میلیون تومان ، دیگر  بر میزان حق الوکاله افزوده نخواهد شد و بیشترین حق الوکاله بیست میلیون تومان می باشد . لذا اگر خواسته هشتصد میلیون تومان یا یک میلیارد تومان و یا ده میلیارد تومان باشد حق الوکاله مبلغ  بیست میلیون تومان خواهد بود و دیگر افزایش نخواهد یافت و طبق قاعده شصت درصد مربوط به مرحله بدوی و چهل درصد مربوط به مرحله تجدید نظر می باشد .

حق الوکاله دعاوی غیر مالی

حداقل حق الوکاله در دعاوی غیرمالی سی هزار تومان و حداکثر آن چهارصد هزار تومان است که وکلا باید در ستون  میزان حق الوکاله وکالتنامه ، مبلغ دقیق را مشخص کنند .

در صورتی که در ستون میزان حق الوکاله وکالتنامه "طبق تعرفه" اعلام شود در این صورت حداقل  حق الوکاله که همان سی هزار تومان است در نظر گرفته می شود و وکیل باید  بر مبنای ان تمبر مالیاتی الصاق نماید که  شصت درصد آن مربوط به وکالت در مرحله بدوی و چهل درصد دیگر مربوط به وکالت در مرحله تجدید نظر است .

حق الوکاله دعاوی خانوادگی

در کلیه دعاوی خانوادگی فارغ از نوع دعوی که ممکن است مالی باشد مانند مهریه یا نفقه و یا غیر مالی باشد مثل طلاق و الزام به تمکین  امانند دعاوی غیر مالی حداقل حق الوکاله سی هزار تومان و حداکثر آن چهارصد هزار تومان است که  شصت درصد آن مربوط به وکالت در مرحله بدوی و چهل درصد دیگر مربوط به وکالت در مرحله تجدید نظر است .

حق الوکاله دعاوی کیفری

الف - در دعاوی کیفری که مستلزم مجازات های شلاق.جزای نقدی. سرقت مشمول حد. قصاص عضو. دیه عضو و حبس کمتر از 10 سال هستند حداقل حق الوکاله سی هزار تومان حداکثر حق الوکاله پانصد هزار تومان است

ب - در دعاوی کیفری مستلزم مجازات های قصاص نفس ،محاربه،حدود مستوجب قتل، دیه نفس. حبس 10 سال و بیشتر حداکثر حق الوکاله مبلغ یک میلیون تومان و حد اقل آن سی هزار تومان می باشد.

حق الوکاله وکالت در دادسرا

 حق الوکاله وکیل در دادسرا اعم از عمومی نظامی انقلاب و دیوان عالی کشور پنجاه درصد حق الوکاله مذکور در بندهای قبلی با توجه به ویژگی های آن دعواست.چنانچه وکیل دعوی را در دادگاه نیز تعقیب کند به حق الوکاله وی شصت درصد افزوده می شود .